Psikolojik Gelişim ve Danışma Merkezi

 

Duyurular

Güncel duyuru bulunmamaktadır.

 

 

Kendi Kendimizin Psikoloğu Olmak…

İzmir Ekonomi Üniversitesi Psikolojik Gelişim ve Danışma Merkezi tarafından hazırlanmıştır.

Zaman zaman kaygı, öfke, panik, kıskançlık, suçluluk ve utanç gibi duygularla boğuşuyor olabilirsiniz. Bu yazı, stresle daha iyi baş etmenizde, daha az korkulu ve rahat olmanızda yardımcı olabilir.

Neden karamsarlaştığınızı, endişeye kapıldığınızı ya da öfkelendiğinizi anlayıp, bu duygu durumunu değiştirmek için ne yapabileceğinizi netleştirirseniz daha sonra hayatta karşılaştığınız küçük sıkıntılarda da öğrendiğiniz ve uygulayabileceğiniz sorun çözme ve başa çıkma yöntemlerini oluşturmuş olursunuz. Tüm kriz durumlarında uygulayabileceğiniz bu yöntem aslında DUYGU-DÜŞÜNCE-DAVRANIŞ arasındaki ilişkide gizlidir. Ne hissettiğimizi kolaylıkla fark edebiliriz çünkü bunu vücudumuzda okuyabiliriz, gözlemleyebiliriz. Örneğin; heyecanlanma ya da öfkelenme diye duygularımızı adlandırabiliriz ve bu duygulara eşlik eden fiziksel tepkilerimizi (kalp atışlarının hızlanması, avuç içlerinin terlemesi) fark edebiliriz. Bu duyguları engelleyemeyiz, ama bu duygulara yol açan düşünceleri tartışabiliriz.

Yani işin sırrı, şu anda böyle hissetmenizin nedeni o anda düşünmekte olduğunuz şeylerdir.

Düşünceleriniz, duygularınızı yaratır.

Bu durumda, kendi kendinizin psikoloğu olurken, belli bir duygu yaşadığınızda bu duyguyu yaşamadan önce zihninizden neler geçiyordu keşfedin. Düşüncelerinizi yakalamaya çalışın. Hangi düşüncenin sizde endişe, öfke, karamsarlık gibi duygulara neden olduğunu bulun.

1. Sorunlarınızı Anlayın:

Bir olayı; sizi sıkıntıya sokan ve o durumdaki ruh halinizi, duygularınızı düşünün. Bu duygularla ilintili olan bedensel tepkilerinizi düşünün. Tüm bunların sonucundaki davranışınız ne oldu? O durumdan kaçmak mı? Görmezden gelmek mi? İstenmeyen bir sonucu mu var? Son olarak tüm bu olaylar olurken sizin zihninizden neler geçiyordu?

Mümkünse bunları bir kâğıda yazın ve çeşitli canınızı sıkan olayları alt alta sıralayın.

OLAY DÜŞÜNCE DUYGU BEDENSEL TEPKİ DAVRANIŞ
1.        
2.        

Bu formu doldururken en son düşünce kısmını doldurun. Beyin bir düşünceyi işler ve belli bir duyguya neden olur, o nedenle duygu bölümünü, düşünce bölümünden sonra gelir.

Bu formu birçok defa uyguladıktan sonra düşüncelerinize bir göz atın. Düşünceleriniz genelde ne derece negatiflikte ve sizi etkilemekte? Daha sonra benzer bir olay olduğunda yine benzer düşünceler mi zihninizi meşgul ediyor? Bu düşüncelere Bilişsel ve Davranışçı Terapide Otomatik Düşünceler diyoruz.

2. Düşünceleri Sorgulayın ve Alternatif Düşünceleri Keşfedin

Kendi kendinizin psikoloğu olurken, hedefiniz bu otomatik düşünceleri keşfetmek ve onlara karşı mantıksal bir savaş açmaktır.

Otomatik düşünceleri keşfetmekteki kilit sorular;

Tüm bu soruları sorduktan sonra, kendinizle ilgili düşüncelerinizi keşfetmiş olursunuz. Kendinizle ilgili olan olumsuz düşüncelerinizi tanıyın. Bu olumsuz düşünceleri sorgulayınve yerine Alternatif Düşünceler arayın.

Aslında bizi sıkıntıya sokan olayın kendisi değil, sizin olayı nasıl yorumladığınızdır.

Olayları yorumlayışınızı sorgulayın. Daha gerçekçi, yararlı ve duruma uygun düşünceler arayın.

3. Yeniden Yapılandırma

Artık başınıza gelen olaylarda ne gibi tepkiler verdiğinizi, ağırlıklı olarak ne yönde düşündüğünüzü ve bu tarz olumsuz düşüncelerin sizin için aslında bir işlevi olmadığını anladınız. Olumsuz düşüncelerin yerine olumlu ve alternatif düşünceler yerleştirmeyi de keşfettiniz. Burada aslında yaptığınız işlevsel olmayan düşünceleri yeniden yapılandırmaktır. Artık farklı farklı durumlarda, bu problem çözme becerilerinizi kullanarak kendinize yardımcı olabilirsiniz.

Unutmayın, bazen durumlar ve olaylar o kadar da kötü olmasa bile biz zihnimizde onları felaketleştirebiliyoruz ama bu durumları bir felaket gibi görmeyip sorunlarımızın üstesinden gelmemizi öğrenmemiz için birer basamak gibi görebiliriz. Yararsız ve olumsuz düşüncelerimiz yerine olumlu ve yararlı düşünceleri koyabiliriz.

NE DÜŞÜNÜYORSAK ONU HİSSEDERİZ.

HİSLERİMİZİ DEĞİŞTİREBİLMEK İÇİN DÜŞÜNCE TARZIMIZI DEĞİŞTİRMELİYİZ!

Danışmak istediğiniz herhangi bir konuda PGDM ile temasa geçebilirsiniz.

KLİNİK PSİKOLOG,

MERVE YAVUZ

HABERLER